SEVGİLİ EBEVEYNLER, 

 Öncelikle kendi çabalarımla, gönüllü olarak yararlanmanız açısından,  hazırlamakta olduğum bu köşeme şimdilik hoşgeldiniz!. Umarım bir hiperaktive çocuk ebeveyn’i olarak, yapmış olduğum bu farklı, alternative yaklaşımları içeren, yabancı kitaplardan ve yabancı kaynaklardan yapmış olduğum, çeviri özet şeklindeki bu bilgi paylasımları sizlerede bir ışık tutarak, yol gösterir!… 

 Aslında, genel olarak yaptığımız hatalarımızın en büyüklüğü ise; öncelikle onların çocuk dünyasına inemememizde, bir birey olarak onları kabul edememekle yapıyoruz çünkü geçmişte biz nasıl yetişmişsek, nasıl yetiştirilmişsek, tam kendi kafamız veya beynimiz nasıl düşünüyorsa, onlarında aynen bizim gibi düşünmesini ve davranmasını istiyoruz, arkasındanda bu tür sorun çatışmaları yaşıyoruz. Her çocuğun farklı ilgi ve yetenek alanları vardır ve yine her çocuk birbirinden farklıdır. Öncelikle ebeveynler kendi çocuklarını başka çocuklarla karşılaştırma ve yarıştırma yoluna gitmemelidir. Çocukları ise sevmedikleri bir şeye zorlamak yerine, bunun aksine hoslandığı ve mutlu olacağı şeyleri öncelikle tespit edebilseler, aslında bu tür sorunlarda daha aza indirgenir veyada bu yoğunlukta çokca yaşanmaz!.. 

Geçenlerde yabancı sitelerde, hiperaktif çocuklar için hazırlayacağım yazılara bakınırken, eğitim bilimcisi Dr.Thomas Armstrong’un yazılarıyla ve bir sürü bu konuda yazılmış kitaplarıyla karşılaştım. Okuduklarım karşısında o kadar mutlu eden şeyler olduki benim kendi açımdan, özellikle kısaca şu cümlesi ” Sporda basarılı olan, güzel piyona çalan, güzel resim yapan bir kişi için bu “yetenek” diye adlandırılırken, neden matematik problemlerini zehir gibi çözen birisi için çok “zeki” diyoruz acaba diyerek aslında ikisi arasında hiç bir fark olmadığını belirtmiş. Ve yetenek diye adlandırılan şeyleri aslında bir zeka olarak yedi bölüme ayırmış, bunlar ise; dilsel zeka, görsel zeka, bedensel(hareketlilik) zeka, matematik zekası, müzik zekasi, sosyal zeka ve içsel zeka diye.. Zekamızı sadece matematik çözmek için değil, bunu diğer şeylerle yaparkende kullandığımıza dikkat çekmis.. Yazdıkları düşünceleriyle okuduklarım karşısında, o kadar hiperaktif çocukların şu andaki bulunduğu konumu öylesine yansıttıki, sizlerede vurgulamadan geçemedim!.. 

Yıllardır, büyük oğlumla beraber kendi yasadıklarımızdan yola çıkarak, okumuş olduğum kitaplardan, kendim için faydalanırken, istedimki bu değisik farkli bilgilerden ve yaklaşım tarzlarından, kendi insanımızda (türklerde) faydalansın, yararlansın, onlarada bir ışık tutsun zira buradaki sunmuş olduğum bu bilgiler türk sitelerinde pek mevcut değil vede yaptığım bu şey isesadece yardımlaşmak, yardımcı olmak adına, gönüllü bir emekten ibarettir!!..  Bendeki bu bilgiler ise; araştırmalarımın, okuduklarımın, karşılaşmış olduğumuz zorluktan yola çıkarak, yılların bendeki bir bilgi birikimidir!!..

Buna ek olarak, benim kendi düşüncelerim ise; bu afacan vede yaramaz çocukları bu isim altında etiketleyip, hemen hasta damgası vurupta, aslında altında başka, başka nedenler yatabilecekken, asıl sorunun kaynağına inilmeden, çözümler üretilmeden,  hala bir sonuca ulaşılamamış, aşırı derecede kullanılan, bu tehlike arzeden amfetamin ilaçlarını, çocuklara sadece bu tek çözümmüş gibi hemen sunmasınlar, düşünüş ve farklılıkları yüzünden anlaşılmamazlıkları sonucunda gelişen olaylar yüzünden, bunu bir hastalık olarak görmesinler lütfen!… 

İnancım odurki; her ayrı değerli bir bilginin insanları aydınlatacağına inanıyorum.. Amacım psikiyatriyi, ilaçları, doktorları kötülemek veya yargılamak değil!!… Sadece bir anne olarak, bu konuda kaygıllarım ve endişelerim var!.. Biz burdan bunları birebir uzun yıllar yaşadık zaten.. Bize düşen görev ise; bir ebeveyn olarak daha iyiyi, daha doğrusunu, daha zararsızını bulabilmek, bir toplum ve bir ebeveyn olarak, onların değerlerine sahip çıkabilmek vede daha kalıcı çözümler üretebilmek çocuklarımız için!.. 

Ben ne bir uzmanım, nede bir doktor, sadece bir anneyim!!.. Olaya tek yönlü değil, her yönlü bakmamız gerekiyor zira herkesin birbirinden öğreneceği çok şey olmalı, her değerli bir bilginin bizi gün ışığına çıkaracağına inanıyorum. Herkes kendi fikirlerini ve düşüncelerini belirtmekte hür olabilmeli ve bunuda rahatlıkla belirtebilerek düşüncelerini ifade edebilmelidir!.. Her doktorun ayrı bir branşı vardır ve bu konuda savundukları tezlerininde, birbirine göre tezatlıklar göstermesi bana göre gayet normal!.. İşte bu gösterilen tezatlıklar sonucu; en doğru kararı ise, çocuğu için ebeveynler kendisi karar verecektir!..

Sevgilerimle
Hulya

Forumlarimiza katilmak isteyenler, asagidaki linkten ulasabilirler…

http://www.phpbbplanet.com/forum/hiperaktivitece.html

 ERGEN ÇOCUKLARINIZLA İLETİŞİMİNİZİ KAYBETMEYİN..  

1- Her zaman için çevresindeki arkadaşlarını tanımaya çalışın. Hatta arkadaşlarını evinize davet ederek, onları yakından tanıma şansı yakalayabilirsiniz.  

2- Çocuğunuzun arkadaş gruplarıyla dışarı çıkmasına fazla müsaade etmeyin. Özellikle tanımadığınız veya güven duymadığınız birileri olursa.  

3- Çocuğunuzun arkadaşının ailesiyle en kısa zamanda tanışmaya çalışın. Belki onlarda kendi çocuklarıyla olan endişeleri olabilir. Birbirinizle endişeleriniz konusunda fikir alışverişi yapabilirsiniz.  

4- İşiniz nedeniyle çoğu zaman evde olamıyorsanız, komşularınızı tanımaya çalışınız. Eğer evinizde ters giden bir şeyler varsa size bildirmesini rica ediniz. 

5- Evinize hep aynı saatlerde gelmeyiniz. Ara sırada olsa bazen değişiklikler yaparak eve erken gelmeyi deneyiniz.  

6- Ergen çocuğunuzun yalnız araba kullanmasına müsaade etmeyiniz. Özelliklede arkadaşına yatıya gidiyorsa ve siz alkol, sigara ve uyuşturucu maddeler gibi şeylerden kuşkulanıyorsanız.  

7- Ergen çocuğunuzun okulu ile yakın temasta olarak onun durumunu yakından takip ediniz.  

8- Ergen çocuğunuz eve geldiği zaman her zaman kucaklayın. Bunu yaparkende sigara, alkol veya drug kokup kokmadığından emin olunuz. Çoğu zaman ergen çocuklar bu tip şeyleri hissettirmemek için parfüme sıkarlar veya naneli sakız çiğnerler.  

9-  Ergen çocuğunuzun eve giriş saatlerine bir limit getiriniz. Çocuğunuz eve gelene kadar onları bekleyin ve ışıklarınızı söndürmeyin.  

10- Eğer çocuğunuz arkadaşından geldikten sonra hemen odasına doğru gidiyorsa, bir şeyleri bahane ederek onu konuşmaya tutunuz. Çocuğunuzun davranışlarında, huylarında ve iletişiminizde bir değişme varmı?..  

11- Eğer kuşkulandığınız bir durum vursa, onun iyiliği için ona belli etmeden odasının içini her zaman kontrol ediniz.  

12- Çocuğunuzun ne konuştuğuna dikkat ediniz. Bu yaşlardaki çocuklar çevreden etkilenerek argo kelime kullanma yoluna gidebilirler. Çocuğunuza bu durumda kullandığı kelimelerin ne anlama geldiğini sorun. Çocuğunuzu sigara, alkol ve uyuşturucu maddelerden korumak için onu böyle bir programa kayıt ettirebilirsiniz.  

By Marlene Snyder Ph.D
Derleyen: Hulya Dalyan 

DÜŞÜNDÜĞÜNÜZDEN NE KADAR ÇOK ZEKİSİNİZ??..
BY THOMAS ARMSTRONG PH.D  

Zeki olduğunuzu düşünüyormusunuz?.. Zeki olmanın anlamı sizce nedir?..Çoğu insan şöyle düşünür; zeki olmanın yolunu okuldaki notların iyi veya çok yüksek puanlar almasına bağlar. Yine diğer taraftan çoğu insan çok iyi okumayı, matematik problemlerini çabucak çözmeyi, bilgisayar hakkında her şeyi bilen kişileri yine çok zeki olma grubuna koyar.  Durum böyle olunca, gerçekten zeki olmak nedir?. Şu anda söyleyeceğim şeyler ise sizi çok şaşırtmasın.

Zekalı olmak sadece iyi notlar almak, testlerden çok yüksek puan tutturmak, çoğu şeyi ezbere bilmek değildir. Bunun yanında zekanızı gösterebileceğiniz daha çeşitli yollarda vardır.   Bunlar resim, müzik, atletik olmak, sosyal olmak, duygularıyla hareket etmek gibi şeylerin neler olabileceğini ilerleyen satırlarda göreceksinizdir. Önemli olan ne kadar zeki oldukları değil, hangi konuda zeki olduklarıdır.  Dr. Gardner zekanın sadece tek yönlü değil, çoğul yöndede olabileceğini, çocuklarla yaptığı araştırmalarla keşfederek buna ‘Çoklu Zeka Teorisi’ adını vermiştir.

Çoklu zeka teorisi ise zeka şeklini sekiz farklı bölüme ayırıyor.  

1-      Dilsel(sözel) Zeka
2-       Müzik Zekası
3-       Matematiksel Zeka
4-       Görsel Zeka
5-       Bedensel Zeka
6-       Sosyal Zeka
7-       Kişisel(içsel) Zeka
8-       Doğa Zekası  

Dr. Gardner’ın çalışmalarını yaklaşık 20 yıldır yakından takip ederek çalışıyorum. Bu yönde bir sürü kitaplar yazdım ve yine buna ek olarak yıllardır çocuklarla beraber içiçe çalışmalarım oldu. Umarım Çoklu Zeka Teorisi sizlerinde kolayca anlayacağı bir yoldur çünkü bunun önemi çocuklarınızın iç dünyasındaki yatan yetenekleriyle orantılıdır. İsterseniz şimdi bu  sekiz gruba ayrılan çoklu zeka teorilerine kısaca bir göz atalım..   

1-DİLSEL(SÖZEL) ZEKA:  

-          Okumayı seviyormusunuz?.
-          Hikaye ve fıkra anlatmaktan hoşlanıyormusunuz?..
-          Şiir veya deneme yazıları yazmaktan hoşlanıyormusunuz?.
-          Kelime hazineniz genişmi?..
-          Heceleme işini iyi yapabiliyormusunuz?..
-          Mektup veya e-mail yazmaktan hoşlanıyormusunuz?..
-          Sizin ilginizi çeken konularda araştırma veya okuma yapıyormusunuz?..
-          Kelime oyunlarından, puzzle’lardan, crossword vb. şeyleri yapmaktan çok hoşlanıyormusunuz?..
-          Sizin ilginizi çeken konularda geniş bir araştırma veya okuma safhasına giriyormusunuz?..
-          Dilinizle kelime oyunları(tekerleme vb..) yapmaktan hoslanıyormusunuz.  

Eğer cevaplarınız  evet çoğunlukta ise siz dilsel bir zekaya sahipsiniz.Dilsel zeka konuşma ve yazma dilinde kelimeleri etkili ve akıllıca kullanma yeteneğidir. Dilin kendine has bir kullanılma yeteneği vardır. Konuşurken insanları ikna edebilme yeteneğide bunun altında yatar. Sözel zekaya sahip olanlar farklı kelimeleri, sesleri, ritimleri analize ederek, cümleleri dikkatle dinler, yorumlar ve farklı bir tarzda size tekrar sunmaya çalışır. Karşısındaki kişileri konuşmalarıyla etkiler. Kelime dağarcığı çok geniştir. Eğer konuşmaktan, yazmaktan, okumaktan çok hoşlanıyorsanız, size bu yolla dilsel zekaya sahipsiniz diyebiliriz. Kelimeleri doğru bir şekilde telaffuz etmek, anlamının ne olduğu ve nasıl kullanılması gerektiği konusunda çok duyarlı olabilirsiniz. Bu nedenle kelime oyunlarıyla oynamaktan çok hoşlanırsınız.  

Dilsel(sözel) Zekaya Daha Fazla Nasıl Sahip Olabilirsiniz?..  

-          Kafanızdaki düşünceleri hep bir yere not almakla..
-          Günlük tutmaya başlamakla..
-          Kütüphaneye gitmekle..
-          Sözlükte olmayan kelimeleri bulmakla veya araştırmakla..
-          Ailenize veya arkadaşlarınıza düzenli olarak hikaye ve fıkralar anlatmakla..
-          Favori kitaplarınızı bir listeye koymakla..
-          Kelime oyunlarıyla oynamakla..
-          Favori yazarlarınızı bulup ve okumakla..
-          Diğer yabancı dilleri öğrenmekle..
-          Yazılarınızı, şiirlerinizi veya derleme yazılarınızı bir journal’a aktarmakla..
-          Tiyatro oyunlarına iştirak etmekle…  

Dilsel(sözel) Zekaya Sahip Olanlar Ne Gibi Kariyerler Edinebilirler?..  

-          Reklamcı
-          Editör
-          Öğretmen
-          Yazar
-          Bilimadamı
-          Gazeteci
-          Avukat
-          Şair
-          Kütüphaneci
-          Televizyon sunucusu
-          Araştırmacı
-          Tercüman
-          Web Editörü
-          Politikacı
-          Halkla İlişkiler müdürü
-          Vb…..   

2-         MÜZİKSEL ZEKA  

-          Şarkı söylemekten hoşlanıyormusunuz?.

-          Müzik dinlemekten çok hoşlanıyormusunuz?..

-          Müzik aleti çalıyormusunuz?..

-          Müzik okumayı seviyormusunuz?..

-          Melodi ve tune ları kolayca yakalayabiliyormusunuz?..

-          Bir sürü değişik parçaları kolayca  hatırlıyormusunuz?..

-          Müzik çalarken veya dinlerken diğer müzik aletlerini tek tek kolayca birbirinden ayırt edebiliyormusunuz?..

-          Bir şey yaparken şarkı söylemekten ve mırıldanmaktan hoşlanıyormusunuz?..

-          Etrafınızdaki ritimleri ve sesleri kolayca yakayabiliyormusunuz?..

-          Vücudunuzu kullanarak tempo(el çarpmak, parmak şıklatmak ayaklarınızla tempo tutmak vb..) tutuyormusunuz?..

-          Kendi şarkılarınızı yazabiliyormusunuz veya müzik yaratabiliyormusunuz?..       

Eğer cevaplarınız evet çoğunlukta ise kendinizde bir müziksel zekanız olduğunu görebilirsiniz. Müzik zekası çevreden gelen seslere ve müzik aletlerine karşı duyarlı olma, notalar ve ritimlerle düşünme ve kendisini müzikle ifade edebilme yeteneğidir. Seslere, nota ve ritimlere karşı özel bir ilgiye sahiptir. Enstrümanlara karşı çok ilgilidir ve kullanmayı kolaylıkla öğrenir.       

Eğer siz bir müziksel zekaya sahipseniz, siz müziği çok seviyorsunuz demektir. Her bir ritim, melodi, veya değişik parçalar sizi mest eder. Şarkı söylemek, müzik yapmak, CDdinlemek veya konserlere gitmek sizin için zevk alarak yaptığınız bir aktivitedir. Bunun yanında kendi müziğinizi yapmak, bir veya bir kaç müzik aleti çalmak, notalardan söylemek veya çalmak ta sizin bu yolda müzik konusunda çok  yetenekli olduğunuzu gösterir. Kültürümüzde çoğu insan bunun bir yetenek olarak sadece bir kenarda olması gerektiğini düşünür ama bunu bir zeka olarak kabul etmez. Bu modern cemiyet’in beklentisi ise, zekanın sadece okumak ve yazmak vede iyi notlar almakla olduğunu kabul eder.   

Müziksel Zekaya Daha Fazla Nasıl Sahip Olabilirsiniz?..  

-          Dinleyebileceğiniz ölçüde değişik değişik müzikleri dinlemekle..
-          Dünyadaki değişik müzikleri dinlemekle..
-          Ailenizle veya arkadaşlarınızla beraber şarkı söylemekle..
-          Ailenizle veya arkadaşlarınızla müzik oyunları oynamakla..
-          Elinizden geldiğince canlı müzik konserlerine katılmakla..
-          Okuldaki müzik aktivitelerine katılmakla..
-          Etrafınızda veya evin içindeki eşyalardan müzik aletleri yaratmakla veya geliştirmekle..
-          Müzik ve nota dersleri almakla..
-          Okul veya cemiyetlerdeki müzik etkenliklerine katılmakla..
-          Arkadaşlarınızla oturup dikkatli bir şekilde müzik dinlemekle ve bunları birbirinden kulağınızla kolayca ayırt edebilmekle..
-          Eğer durumunuz müsait ise özel müzik dersleri almakla..
-          Bilgisayarda kendinize ait bir müzik geliştirmekle veya yaratmakla..
-          Bir müzik grubuna dahil olmakla..  

Müziksel Zekaya Sahip Olanlar Ne Gibi Kariyerler Edinebilirler?..  

-          Besteci
-          Koro Şefi
-          Disc Jokey
-          Müzisyen
-          Enstrumancı
-          Lirikçi
-          Müzik direktörü
-          Müzik editörü
-          Müzik prodüktörü
-          Müzik öğretmeni
-          Müzik terapisti
-          Şarkıcı
-          Şarkı yazarı
-          Studıo müdürü
-          Vb…  

4-GÖRSEL ZEKA  

-        Yüzleri ve isimleri daha iyimi tanıyorsunuz?
-          Bir problemi çözmek istediğinizde, kafanızdaki fikirleri kağıda çizmekten       hoşlanıyormusunuz?.
-          Bir resime bakarak düşünüp, daha sonra kafanızda bu şekilleri kolaylıkla         tasarlayabiliyormusunuz?..
-        Bir şeyleri inşa etmekten hoşlanıyormusunuz?..
-          Bir şeyleri parçalara ayırarak, daha sonra bunları biraraya getirmekten     hoşlanıyormusunuz?.
-          Resim materyalleriyle kağıt, kalem, boya, marker gibi şeylerden           hoşlanıyormusunuz?..
-        Sinema ve video seyretmekten daha fazlamı hoşlanıyorsunuz?..
-        Çokca video oyunları oynuyormusunuz?..
-          Günlük hayattaki şeylerden mesela moda olan giysiler, saç şekilleri, arabalar vb..      şeyler kolaylıkla dikkatinizi çekiyormu?..
-        Haritaya bakmak, okumak ve çizmeyi eğlenceli buluyormusunuz?..
-        Resimlere bakmak ve bunun hakkında konuşmaktan hoşlanıyormusunuz?..
-        Dünyadaki patern şekilllerini etrafınızda görebiliyormusunuz?..
-        Detaylı ve realistik olarak çizebiliyormusunuz?.
-        Öğrendiğiniz resimleri veya imajları kolaylıkla hatırlayabiliyormusunuz?..
-        İnsanların yaptığı şeyleri izlerken öğrenmekten hoşlanıyormusunuz?.
-        Modelleri inşa etmekten hoşlanıyormusunuz?..  

Eğer cevaplarınız evet çoğunlukta ise siz görsel bir zekaya sahipsinizdir. Görsel zekalı kişiler, çoğunlukla resimlere bakarak düşünüp görsel olarak şekil, renk ve dokuları  zihnin gözlerle  görebilme ve bunu sanatsal alana  dönüştürme kabiliyetidir. Kelimelerden çok, imajları tercih ederler. Görsel zekaya sahip olanlar görerek ve gözleyerek öğrenmekten hoşlanır. Grafik, harita ve objeleri kolaylıkla kafasında canlandırarak, öğrendiklerinden zihinsel objeler, hayaller, resimler üretir. Çizmek, resim yapmak, boyamak, üç boyutlu ürünler, origami maket ve modeller oluşturmaktan ise çok hoşlanırlar.   Çoğunlukla ressam ve bir şeyi icat edenler bu gruba girerler.  

 Bunun yanında fotorafçılık, flim yapmak, design yapmak, mimarlık, model inşa etmek ve mühendislikte bunun içine dahildir. Bazı görsel zekaya sahip kişiler okulda çok zorluk çekerler. Çünkü okul sisteminde öğretilenler resimlerden çok, numaralar ve kelimeler üzerine kuruludur. Bu nedenle görsel zekaya sahip kişiler imajları düşünerek öğrendikleri için, kelime ve rakamları hatırlamakta zorlanırlar. Özellikle bu tip çocuklara uzmanlar tarafından genellikle öğrenme güçlüğü veya dyslexic olarak teşhis konulur. Ama aslında onlar birer görsel zekaya ve yeteneğe sahiptirler. İlerleyen yaşamlarında iyi bir ressam, artist, karikatürcü veya bir şeyleri inşa etme mesleklerinde çok başarılı olurlar.   

Görsel Zekaya Daha Fazla Nasıl Sahip Olabilirsiniz?..  

-          Art yeteneğini ortaya çıkarmakla.
-          Görsel günlük tutmakla..
-             Kendinize hoşlandığınız dergilerden, kitaplardan, gazetlerden, kartlardan vb.. gibi      şeylerden geniş bir imaj arşivi hazırlamakla..
-          Günlük size ilginç gelen resimler çekmekle..
-          Kendi imaj videonuzu yapmakla..
-          Görsel zekanıza hitap eden oyunlar oynamak ve kendinizi geliştirmekle..
-          Kafanızda değişik imajlar canlandırarak bunu şekillere dökmekle..
-             Bilgisayarda bunları üç boyutlu şekillerle, renkleri, resimleri, değişik boyutlarda           canlandırmakla..
-          Bu konu ile ilgili kurslar almakla..
-          Kendinize bir stüdyo odası hazırlamakla..
-          Günde etrafınızdaki şekillere bakarak bir kaç dakikanızı ayırmakla..
-          Görsel zekanızı okulda sergilemekle..
-          Dünyayı nasıl görüntüleyip bunu sunmakla..
-          Görsel zekaya hitap eden resimler hakkında konuşmakla..  

Görsel Zekaya Sahip Olanlar Ne Gibi Kariyerler Edinebilirler?..  

-          Ressam
-          Mimar
-          İnşaat mühendisi
-          Fotoğrafçılık
-          Flim yönetmeni
-          Karikatürüst
-          Resim öğretmeni
-          Designer
-          Modacı
-          Vb..  

5- BEDENSEL ZEKA;  

-          Durmadan hareket halindemisiniz veya hareketli olmaktan hoşlanıyormusunuz?..
-          Fiziksel teknikleri kolayca ve çabucak öğneniyormusunuz?.
-          Hareket halindeyken dahamı iyi düşünüyorsunuz?.
-          Oyun oynarken hareketli olmaktan hoşlanıyormusunuz?.
-          İnsanların yüz mimiklerini, figürlerini taklit etmekten hoşlanıyormusunuz?.
-          Bazı spor faaliyetlerinde dahamı başarılısınız?..
-          Güzel dans ediyormusunuz?..
-          El becerilerini konusunda dahamı yeteneklisiniz?.
-          Hareketli olmanız, hatırlamanıza dahamı yardımcı oluyor?.
-          Mola almayı çok seviyormusunuz?..  

Eğer cevaplarınız evet çoğunlukta ise siz bir bedensel zekaya sahipsiniz. Bedensel zekaya sahip olmanın anlamı bir şeyleri öğrenirken veya düşünürken vücudu fiziksel olarak kullanarak faaliyetleri etkili bir biçimde sergileme yeteneğidir. Çevresindeki nesneleri, eşyaları dokunarak ve hareket ederek incelemekten ve kendilerini böyle ifade etmekten hoşlanırlar. İyi bir atletik, komedyen, artist, aktör, dansçı, dikiş,nakış, örgü, model yaratma, boncuk işi, heykel traş, enstüramen çalma, ağaca ve dağlara tırmanma, oyun oynama, video oyunları, sihirbaz,  uzak doğu sporları, bir şeyleri tamir etme veya inşa etme vb.. gibi konularda daha başarılıdırlar.

Hareket halindeyken öğrenmekten hoşlandıkları için, söylenenlerden çok, yapılanları daha iyi hatırlarlar. Organizasyon yetileri gelişmiştir. Özellikle ilgi duydukları alanlara karşı duyarlıdırlar vede sorumlu davranırlar.  Çoğu aktör ve komedyenler hareketlerini, mimik ve el, yüz ifadelerini kullanırlar. Örneğin Whoopi Goldberg, Robin Williams, Jim Carey vb.. gibi kişiler bu gruba verilmesi gereken örneklerdir. Değişik karakterlerde rol yapmak bile bir yaratıcılıktır vede bir yetenektir.  Çoğu zaman bedensel zekaya sahip olan bu çocuklara, özellikle geleneksel okul sisteminde, sırada rahat oturmayan, tahtaya bakmayan, sessizce öğretmeni dinlemeyen,  hareket halinde olmayı ve dokunarak öğrenme şeklini seçen ama sisteme uyum sağlamadığı için hayal kırıklığına uğrayan bu tür çocuklara okul ve uzman doktorlar tarafından hiperaktif etiketi yapıştırılmıştır.  

Bunun anlamı değildirki; eğer çok hareketli ve enerjik biriyseniz veya hareket halinde ve dokunarak öğrenmeyi seviyorsanız, sizde bir öğrenme bozukluğu veya dikkat eksikliği var demek değildir. İşte üzerinizde psikiyatrinin kriterlerine göre koymuş olduğu bu belirtiler, hemen size dikkat eksikliği ve hiperaktivite teşhisi konulacak ve bunun karşılığında kafanız karışacak, üzülecek ve kendiniz veya çocuğunuz için endişeleneceksinizdir. Ama üzülmeyin!.. Kendinizin iç sesine kulak vererek, kim olduğunuzu ve yetenek alanlarınızı görerek, içinizdeki dolu enerjiyi nasıl ve ne şekilde harcamasını bilip, yaratılıcılığınızı kullanabilirseniz sizin için daha iyi olacaktır.  Mesela size eşlik edecek, şu ünlü vede hiperaktif etiketi yemiş aktörler arasında; Jim Carey, Tracey Gold, Tom Cruise, Bill Cosby, Nolan Ryan, Micheal Jordan, Silvester Stolene, Steven Spielberg vb.. vardır.  

Bedensel Zekaya Daha Fazla Nasıl Sahip Olabilirsiniz?..  

-          Göz ve el kordinasyonlarını alıştırma yapmakla..
-          Göz ve el kordinasyonları ile ilgili sporlarla geliştirmekle..
-          Komik ve bedensel zekaya sahip olmakla..
-          Ailenize veya arkadaşlarınıza bu zekanızı gösteren oyunlar sergilemekle..
-          Hareket ederken veya antreman yaparken etrafınıza bakarak fikirler üretmekle.
-          Fikir üretip, bunları inşa etmekle veya uygulamakla..
-          Aerobik aktivitelerine katılmakla..
-          El sanatlarınızı, marifetlerinizi sergilemekle..
-          Stressinizi üzerinizden atarak, gevşemekle..
-          Tiyatro dersleri almakla ve bu tür etkinliklere katılmakla..
-          Sanatçı ruhunuzu sergilemekle ve rol paylaşımları almakla..
-          Uzak doğu sporları dersleri almakla(karate, tekwondo, jujitsu, yoga vb..)..
-          Öğreneceğiz şeylere konstra olarak, sporda başarılı olmakla..
-          Spor gruplarına veya mahalli spor gruplarına katılmakla..  

Bedensel Zekaya Sahip Olanlar Ne Gibi Kariyerler Edinebilirler?..  

-          Acrobat
-          Aktör, artist
-          Marangoz
-          Sirk göstericisi
-          Kosmetikçi
-          Craftçı
-          Dançı
-          Dişçi
-          Jimnastikçi
-          Kuaför
-          Sihirbaz
-          Mücevherci, incik, boncukçu
-          Fiziksel Terapist
-          Beden öğretmeni
-          Atlet
-          Heykeltraşçı
-          Cerrah
-          Terzi
-          Kaynakçı
-          Araba tamircisi
-          Can kurtaran
-          Komedyen
-          Kareteci vb.. 

6-SOSYAL ZEKA  

-          İnsanları izlemekten hoşlanıyormusunuz?.
-          İnsanlarla kolayca arkadaş oluyormusunuz?..
-          Birisi yardım istediğinde, yardıma koşuyormusunuz hemen?..
-          Grup akvitilerine ve canlı konuşmalardan hoşlanıyormusunuz?..
-          Diğer insanlarla her zaman uyumlumusunuz?..
-          Arkadaşlarınız veya diğerleri için aktiviteler organize etmekten çok hoşlanıyormusunuz?..
-          İnsanlarla ilk karşılaşmanızda bile her zaman kendinizden eminmisiniz?..
-          İnsanların ilk yüzüne baktığınızda, yüzünden hemen nasıl ve neler hissettiğini kolayca anlıyormusunuz veya tahmin ediyormusunuz?..
-          Yalnız çalışmaktansa, birileriyle çalışmayımı tercih ediyorsunuz?..
-          İnsanların sizin yönünüzü görmesinden hoşlanıyormusunuz?..
-          İnsanlara yapılan haksızlıklardan rahatsızlık duyuyormusunuz?..
-          İnsanlara gönüllü yardım etmekten hoşlanıyormusunuz?..  

Eğer cevablarınız evet çoğunlukta ise siz sosyal bir zekaya sahipsinizdir. Sosyal zekaya sahip olamnın anlamı ise; insanlarla birlikte çalışabilme, sözel ve bedensel zeka dilini etkili bir biçimde kullanarak çok farklı karakterlere sahip insanlarla kolaylıkla iletişim kurabilme, insanları yönetebilme, onlarla uyumlu çalışabilme ve insanları ikna edebilme becerisidir.

Sosyal zekaya sahip olan insanlar; yaşıtları ile ya da farklı yaş grupları ile birlikte olmaktan zevk alırlar. Diğer insanların duygularına karşı duyarlıdırlar. Diğer insanları konuşmalarıyla etkilerler. Farklı kültürlere, farklı yaşam tarzlarına, farklı ortamlara, ve farklı insan topluluklarına girdiklerinde kolaylıkla uyum sağlayabilirler ve çok meraklıdırlar. İnsanları organize etme yetenekleri vede liderlik özellikleri vardır.  Toplumsal ve politik sorunlarla ilgilenirler. Güçlü bir espri yeteneğine sahiptirler. Bağımsız ve kendi başlarına buyrukturlar. Genelde tek başına çalışmayı ve oynamayı tercih ederler.  

Sosyal Zekaya Daha Fazla Nasıl Sahip Olabilirsiniz?..  

-          Kendinize bir adres defteri yapmakla(arkadaslarınızın isimleri, telefon numarası, email vb),..
-          Kendinize ait sosyal bir harita hazırlamakla..
-          Yeni insanlarla tanışmakla..
-          İnsanlar çalışırken veya practice yaparken onları izlemekle..
-          İlgi alanınıza giren şeyleri toplayıp, koleksiyon yapmakla..
-          Gönüllü olarak insanlara yardımcı olmakla..
-          Diğer insanlardan bir şeyler öğrenmekle..
-          Katılımlar yapmakla veya onlarla içiçe olmakla..
-          Başkalarına ders vermekle..
-          Ailenizle kaliteli zaman geçirmekle..
-          Liderlik özelliğinizi ortaya çıkarmakla..
-          Etrafınıza bakarak, her yerden bir şeyler öğrenmekle..
-          Kendinize bolca arkadaş yapmakla..  

Sosyal Zekaya Sahip Olanlar Ne Gibi Kariyerler Edinebilirler?..  
-          Ofise müdürü
-          Reklam Danışmanı
-          İş Adamı
-          Avukat
-          Müdür
-          Hemşire
-          Polise
-          Politikacı
-          Psikolog
-          Halkla ilişkiler
-          Sosyal memur
-          Şovmen
-          Öğretmen
-          Terapist
-          Gazeteci
-          Muhabir
-          Psikiyatrist
-          Vb…

7- İÇSEL ZEKA  

-          Diğerleriyle değilde, kendi başınıza çalışmaktanmı hoşlanıyorsunuz?..
-          Kendi kurallarınızı kendinizmi koymaktan hoşlanıyorsunuz?.
-          Kendi inandığınız şeyleri popular olmasa bile sonuna kadar savunmaktan hoşlanıyormusunuz?.
-          İnsanların sizin hakkınızda neler düşüneceği azmı umurunuzda?.
-          Kendinizi nasıl ve ne şekilde hissediğinizi her zaman iyi biliyorsunuz.
-          Size önem arzeden konular hakkında hep derinden önemsiyormusunuz?.
-          Kendinizi neler yapıp, neler yapamayacağınız, konusunda hep tartıyormusunuz?.
-          Günlük tutmaktan ve yazmaktan çok hoşlanıyormusunuz?..
-          Duygularınızı ve düşüncelerinizi kağıda aktarmaktan hoşlanıyormusunuz?.
-          Kendinizi duyarlı ve iyi bir insane olarak hissediyormusunuz
-          Geleceği düşünüp, ilerde ne olmaktan hoşlanacağınızı biliyormusunuz?..

Eğer cevaplarınız evet çogunlukta ise siz kişisel bir zekaya sahipsinizdir. Kişisel zeka ne demektir; kendimiz hakkındaki duygu ve düşünceleri şekillendirebilme, yaşamı sürdürebilme ve yaşadıklarımızdan öğrendiklerimizle, hayat felsefemizi oluşturabilme, yaşamımızı bu yönde planlama, kişisel istek ve hayaller oluşturabilme becerisidir. Kişisel zekaya sahip olan insanlar; yalnız kalmaktan hoşlanırlar vede yaşadıkları her olay veya deneyim üzerinde çok fazla düşünürler. Kendi içlerinde bir değer ve anlayış sitemi oluştururken, her şeyde kendilerinden bir şeyler ararlar. Kendi duygu ve düşüncelerinin ise farkındadırlar ve kendilerini farklı tarzlarda ifade edebilirler (yazar, ressam, heykeltıraş vb.). Genellikle yaşam felsefelerini oluşturmaya yönelik bir arayış içindedirler ve bireysel çalışmalardan ise çok zevk alırlar. Yaşamlarında motivasyon kaynakları, hedefleridir vede kendileri üzerinde düşünmek için çok zaman harcayıp, sürekli bir kişisel değerlendirme süreci yaşarlar. İç dünyalarında, iğer insanların kendileri hakkında ne düşindükleri ise pek önem arzetmez onlar için. Düşünceleri, hayalleri, planları ve hayata bakış açısı diğerlerinden farklılıklar arz eder..    

İçsel Zekaya Daha Fazla Nasıl Sahip Olabilirsiniz?.. 

-          Kendinize kim olduğunuzu sormakla veya kendiniz olmakla..
-          Günlük tutmakla..
-          Kendizin çok iyi olduğu şeylerin listesini çıkarmakla..
-          Kendi hayatınızın biyografisini çıkarmakla veya yaratmakla..
-          Hayallerinizi hatırlamakla..
-          Kendinizi hoşlandığı şeylerin bir listesini çıkarmakla ve bunu uygulamakla..-          Meditasyon dersleri almakla..
-          Kendinize bir gol tayin etmekle..
-          Gününüzün nasıl geçtiğini düşünmekle..
-          İçsel zekanızı ortaya çıkarmakla..
-          İçsel zekanızı ortaya çıkaracak kitaplar vb.. şeyler okumakla..
-          Her gün sevdiğiniz veya hoşlandığınız bir şeyi yapmakla..
-          İlk olarak size önem arz eden bir şeye başlamakla..  

İçsel Zekaya Sahip Olanlar Ne Gibi Kariyerler Edinebilirler?.. 

-          Aktör, artist
-          Komedyen
-          Ressam
-          Flim yapımcısı
-          Direktör
-          Danışman
-          Terapist
-          Yatırımcı
-          Antinör
-          Profesör
-          Bilim adamı
-          Araştırman
-          İş adamı
-          Yazar
-          Psikolog
-          Psikiyatrist
-          Şair
-          Detektif
-           Filozofer
-           Vb 

8- DOĞA ZEKASI;  

-          Hayvanları seviyormusunuz?.
-          Bitki, çicek vb.. şeyler yetiştirmekten hoşlanıyormusunuz?..
-          Doğaya ve çevre güzelliğine önem veriyormusunuz?..
-          Parka, hayvanat bahçesine, botanik parklara gitmekten hoşlanıyormusunuz?..
-          Kamp yapmaktan ve dağlara tırmanmaktan hoşlanıyormusunuz?..
-          Nerde olursanız olun dogayla ilgili şeyleri kaçırmıyormusunuz?..
-          Evinizde veya çevrenizde bir bahçeniz varmı veya bahçe işleriyle uğraşmaktan büyük bir zevk alıyormusunuz?..
-          Hayvan beslemekten çok hoşlanıyormusunuz?..
-          Hayvan isimlerini, bitkileri vb.şeyler hakkında veya bununla ilgili gittiğiniz yerler hakkında kolayca hatırladığınız bir hafızanız varmı?.
-          Çevrenizde doğa ilgili şeyler gördüğünüzde bunlarla ilgili insanlara öğrenmek için veya merakınız gidermek için çokça sorular soruyormusunuz??.
-          Yeni bulunduğunuz bir durumda veya değişik yerlere çabukça adapte oluyormusunuz?..
-          Çevrenizde doğa ile ilgili yerlere çok önem veriyormusunuz?..
-          Bu tür şeylerin organizasyonunu yapmaktan, sıralamaya sokmaktan hoşlanıyormusunuz?..       

Eğer vermiş olduğunuz cevaplar evet çoğunlukta ise siz bir doğa zekasına sahipsinizdir..Doğa ile ilgili şeyleri çoğunlukla düşünüyorsanız, sizce ilk akla gelen şey nedir?.. Tabikii Doğacı olmak!..  Doğa zekasına sahip olmanın anlamı; çevrenizde doğa ile ilgili şeyleri anlamak ve onlara karşı meraklı olmak demektir. Çoğunlukla doğa ve hayvanlarla ilgili şeyler hakkında bilgilenmek, öğrenmek ve bu tür şeyler uğraşmak vede bilgilerinizi başkalarıyla paylaşmak, bunlar hakkkında konuşmak çok hoşunuza gider. Doğa zekasına sahip olanlar, bitki ve çiçek yetiştirmekten, hayvanlara karşı büyük bir ilgisi olup, onları beslemek, doğa ile ilgili etkinliklere katılmaktan büyük bir zevk alırlar. Bir nevi onların ruhunu dinlendiren, mutlu eden bir terapi şeklidirde denilebilir.  

Doğa Zekasına Sahip Olanlar Ne Gibi Kariyerler Edinebilirler?..  

-          Nerde olursanız olun, doğayı dikkatle incelemekle ve izlemekle..
-          Bir bitki ekip, onun nasıl büyüdüğünü incelemekle veya izlemekle..
-          Bahçeye sırt üstü yatarak, gökyüzünü büyük bir merakla izlemekle..
-          Geceleri açık olan havaya bakmakla..
-          Kendinize bir bahçe yapmakla..
-          Kuşları izlemekle veya kuş showlarına gitmekle..
-          Çevrenizi yeşillendirmekle..
-          Doğa ilgili programları televizyondan seyretmekle..
-          Doğa ile ilgili gazete, magazine, kitaplar okumakla..
-          Tabiaat güzelliği ile ilgili organizasyonlara katılmakla..
-          Yeşilay vb. gibi etkinliklere gönüllü olarak katılmakla..
-          Hayvan beslemekle(kedi, köpek, balık, kuş vb..)..
-          Hayvanlar hakkında bilgilenmekle vede araştırmakla..
-          Doğayla ilgili tarihi şeyleri ziyaret etmekle(müze, hayvanat bahçesi, akvaryum vb..)..
-          Ayaklarınızın altında duran toprağa veya yere bakmakla..
-          Kendinizi doğanın kollarına bırakmakla..
-          Kendinize doğa ile ilgili koleksiyon yapmakla..
-          Yemek pişirmesini öğrenmekle..  

Doğa Zekasına Sahip Olanlar Ne Gibi Kariyerler Edinebilirler?..  
 

-          Hayvan eğiticisi
-          Arkelog
-          Astronot
-          Arıcı
-          Biyolojici
-          Botanist
-          Çevreci
-          Bahçıvan
-          Çiflikçi
-          Botanist
-          Çevre bilimcisi
-          Jeolog, yer bilimcisi
-          Zoolog
-          Çevre Müfettişi
-          Balıkçı
-          Doğa fotoğrafçısı
-          Denizci
-          Çevre Avukatı
-          Ziraat Mühendisi
-          Vetener
-          Ahçı, Şef
-          Doğa bilim adamı
-          Ağaç ve bitki uzmanı
-          Meteroloji
-          Parkçı
-          Orman işletme müdürü, memuru, bekçisi
-          Seracı
-          Dağcı
-          Biyoloji öğretmeni
-          Hayvan bilimcisi
-          Hayvanat Bahçesi müdürü, bekçi, memur
-          Vb..       

Umarız bu kitaptan yeni yeni farklı bilgiler öğrenerek, kendinizi iyi hissetmenize vede       hayatınızda yapacağınız yeni keşiflere doğru bir ışık tutacaktır. Eğer okuduklarınızdan kendi veya çocuğunuzun zekanızı keşfetmişseniz; unutmayınki okuduklarınızla, kendinizde farkettiğiniz bu zekanız, sizin kendinizle veya çocuğunuzla daha barışık ve mutlu yaşamanıza vede daha iyi olduğunuz bir konuda hem kendinizi, hemde çocuğunuzla ile ilgili kariyerini belirlemenize çok yardımcı olacaktır.

Unutmayınki;  önemli olan ne kadar zeki oldukları değil, hangi konuda zeki olduklarıdır!!..

Kaynak: You’re Smarter Than You Think
Yazar    : Thomas Armstrong Phd.
Derleyen: Hulya Dalyan